เรทินอลใช้ทุกวันได้หรือไม่?

เรทินอลใช้ทุกวันได้หรือไม่?

นายแพทย์ วี ยองจิน จากบิวตี้ส ด็อกเตอร์ส

💡 กรุณาตรวจสอบก่อนอ่าน


ถ. เรทินอลเมื่อผิวปรับตัวแล้วก็ใช้ทุกวันได้ไม่ใช่หรือครับ?

ต. สิ่งสำคัญไม่ใช่การปรับตัวของผิว แต่คือ 'รอบการฟื้นฟูของผิว' ครับ การใช้ทุกวันไม่ได้ทำให้ประสิทธิภาพเพิ่มขึ้นเป็น 2 เท่า


ถ. งั้น 3 วันต่อครั้งคือคำตอบที่ถูกต้องหรือครับ?

ต. ไม่มีคำตอบที่ถูกต้องแน่นอน แต่มี 'ช่วง' ที่เหมาะสมทางวิทยาศาสตร์ตามสภาพผิวแต่ละคน

"เรทินอล 3 วันต่อครั้ง VS ทุกวัน? แพทย์ผิวหนังไขข้อข้องใจเรื่องความถี่ทางวิทยาศาสตร์"

— นายแพทย์ วี ยองจิน (คลินิกบิวตี้สโตน ฮงแด)

เรทินอลคืออะไร?

เรทินอล (Retinol) คือ

รูปแบบหนึ่งของวิตามิน A ที่

ส่งเสริมการฟื้นฟูของเซลล์ผิว

และกระตุ้นการสร้างคอลลาเจน

ต่างจากยาตามใบสั่งแพทย์อย่างเทรทิโนอิน

เรทินอลเป็นสารตั้งต้นที่

สามารถผสมในเครื่องสำอางได้

จึงมีการออกฤทธิ์ที่ค่อนข้างอ่อนโยน

แต่การที่อ่อนโยนไม่ได้หมายความว่า

จะใช้อย่างไรก็ได้ครับ

กลับกันความอ่อนโยนนี้เอง

ทำให้เกิดความเข้าใจผิดเรื่องการปรับความถี่มากขึ้น

3 วันต่อครั้ง VS ทุกวัน อันไหนถูกต้อง?

พูดตรงๆ นะครับ

นี่ไม่ใช่ปัญหาที่จะแบ่งแบบง่ายๆ ว่า

"ทุกวันดี / 3 วันดี" ได้

จุดสำคัญไม่ใช่ความเข้มข้น

แต่คือ วงจรการฟื้นฟูของผิว

การฟื้นฟูของผิวหมายถึง

กระบวนการที่เซลล์ใหม่ถูกสร้างขึ้นจากชั้นหนังแท้

ค่อยๆ เลื่อนขึ้นมาสู่ชั้นผิวลอก

และสุดท้ายลอกออกไป

โดยปกติวงจรนี้

ใช้เวลาประมาณ 28 วัน

เมื่ออายุเพิ่มขึ้นอาจนานถึง 40-50 วัน

แต่มีสิ่งสำคัญอย่างหนึ่งที่ต้องรู้

เรทินอลจริงๆ ทำให้การฟื้นฟู 'เร็วขึ้น' ได้

แต่ความเร็วก็มี ขีดจำกัดบน

เปรียบเทียบง่ายๆ แบบนี้

การออกกำลังกายทุกวัน แต่กล้ามเนื้อเติบโตตอน 'พัก' ใช่มั้ย

ผิวหนังก็เช่นเดียวกัน

เมื่อทาเรทินอล

จะมีสัญญาณไปบอกเซลล์ว่า "ส่งเซลล์ใหม่ขึ้นมา"

แต่การประมวลผลสัญญาณนี้

ต้องใช้เวลาอย่างน้อย 48-72 ชั่วโมง

หากยังประมวลผลสัญญาณเก่าไม่เสร็จ

แล้วทาเพิ่มอีกจะเป็นยังไง?

ผลลัพธ์ไม่ได้เพิ่มขึ้นเป็น 2 เท่า

แต่ผิวจะเสียโอกาสในการฟื้นฟูเกราะป้องกัน

ผลที่ตามมาก็คือ

ผิวแห้ง ผิวลอก ผื่นแดง คันแสบ

หลายคนเรียกนี่ว่า "ผลข้างเคียงของเรทินอล"

แต่จริงๆ ไม่ใช่ผลข้างเคียง

แต่เป็น การปรับความถี่ผิดพลาด ในหลายกรณี

เลยเป็นที่มาที่ผมมักจะแนะนำ

ในห้องตรวจแบบนี้

"ผู้ที่เริ่มใช้ครั้งแรก ให้ใช้ 3 วันต่อครั้ง

หลังผ่านไป 4 สัปดาห์ ดูการตอบสนอง

แล้วค่อยลดเป็น 2 วันต่อครั้ง"

สำหรับการใช้ทุกวัน

ควรลองใช้อย่างต่อเนื่องอย่างน้อย 8 สัปดาห์

และเมื่อการลอกหรือการระคายเคือง

เกือบจะเป็นศูนย์แล้วค่อยลอง

นี่ค่อนข้างซับซ้อนตรงที่

แม้จะเป็นเรทินอล 0.3% เหมือนกัน

แต่รูปแบบเป็นครีมหรือเซรั่ม

หรือวิธีการห่อหุ้ม

จะทำให้ปริมาณที่ถึงผิวแตกต่างกัน

เลยไม่มีสูตรแบบ "ความเข้มข้น % นี้ใช้ทุกวันได้"

แบบนั้นเลย

คู่มือปฏิบัติการปรับความถี่ตามสภาพผิวของคุณ

แม้แต่ละเคสจะแตกต่างกัน

แต่ผมมักแบ่งแนะนำแบบนี้

① ผิวมัน·หนา

ความเร็วในการฟื้นฟูค่อนข้างเร็ว

ช่วงปรับตัวแค่ 2 สัปดาห์

แล้วเปลี่ยนเป็นใช้เว้นวันก็ไม่เป็นไร

แต่การที่มีไขมันมากไม่ได้หมายความว่า

เกราะป้องกันแข็งแรง ต้องจำไว้ครับ

② ผิวแห้ง·บาง

กลุ่มนี้ต้องระวังมากที่สุด

เมื่อชั้นผิวลอกบาง เรทินอล

จะซึมลึกถึงชั้นในได้เร็ว

ฟังดูเหมือนได้ผลเร็ว

แต่หมายความว่าการระคายเคืองก็มาเร็วเท่านั้น

3 วันต่อครั้งอย่างน้อย 4 สัปดาห์

หากไม่มีปัญหาค่อยเปลี่ยนเป็นเว้นวันอย่างช้าๆ

การใช้ทุกวันมักไม่แนะนำในหลายกรณี

③ ผิวผสม·แพ้ง่ายเป็นช่วงๆ

กลุ่มนี้ค่อนข้างยุ่งยาก

ในช่วงเปลี่ยนฤดูใช้ 3 วันต่อครั้ง

ในฤดูที่ผิวมั่นคงใช้เว้นวัน

การปรับความถี่ตามฤดูกาล แบบนี้

เป็นวิธีที่มีประสิทธิภาพที่สุดในทางปฏิบัติ

แต่นี่ไม่ได้ดีไปเสียทุกอย่าง

มีสิ่งหนึ่งที่ต้องบอกให้ทราบเสมอ

ไม่ว่าจะปรับการใช้เรทินอลดีแค่ไหน

หากไม่กันแดด ความหมายก็ลดลงไปครึ่งหนึ่ง

ผิวที่การฟื้นฟูเร็วขึ้น

หมายถึงเซลล์ใหม่ขึ้นมาบนผิวเร็วขึ้น

จึงเปราะบางต่อการทำลายจากแสง UV มากกว่า

แต่หากปฏิบัติตรงนี้ให้ดี

เรทินอลยังคงเป็นตัวเลือก

ที่มีหลักฐานรองรับที่แข็งแกร่งที่สุดในการดูแลผิวที่บ้าน

ข้อมูลการวิจัยที่สะสมมาหลายสิบปี

สนับสนุนเรื่องนี้อยู่

คำถามที่ถามบ่อย

คำถาม 1. ใช้เรทินอลกับ AHA/BHA วันเดียวกันได้ไหม?

ตอบ ใช้วันเดียวกันได้ไม่ใช่ว่าไม่ได้

แต่ควรหลีกเลี่ยงการใช้ในรูทีน 'เดียวกัน'

เช่น เช้าใช้ BHA

เย็นใช้เรทินอล ระดับนี้ไม่เป็นไร

แต่เย็นใช้ AHA แล้วตามด้วยเรทินอลทันที

จะเป็นภาระต่อเกราะป้องกันมาก

โดยเฉพาะในช่วงที่กำลังเพิ่มความถี่

ควรหยุดใช้สารกำจัดผิวลอกที่เป็นกรดเพื่อความปลอดภัย

คำถาม 2. โดยปกติรู้สึกได้ถึงผลภายในกี่วัน?

ตอบ หากใช้เว้นวัน เร็วที่สุด 4 สัปดาห์

โดยปกติ 6-8 สัปดาห์

ในผู้ป่วยของผมก็มี

ที่บอกว่า "ใช้ 2 สัปดาห์แล้วไม่เห็นเปลี่ยนแปลง"

ค่อนข้างเยอะ

แต่การฟื้นฟูหนึ่งรอบต้องใช้เวลาอย่างน้อย 28 วัน

การตัดสินภายใน 2 สัปดาห์จึงเร็วไป

ควรดูอย่างน้อยหนึ่งรอบ ถ้าทำได้สองรอบจะดี

คำถาม 3. ถ้าผิวลอกต้องหยุดใช้ไหม?

ตอบ ผิวลอกเล็กน้อย

อาจเป็นปฏิกิริยาปกติ

ที่เกิดจากการฟื้นฟูที่เร็วขึ้น

แต่หากมีผื่นแดงหรือแสบร้วมด้วย

ควรลดความถี่ลงหนึ่งขั้น

หรือหยุดชั่วคราวแล้วเน้นมอยส์เจอร์ไรเซอร์

การคิดว่า "อดทนไปจนปรับตัวได้"

เป็นหนึ่งในความเข้าใจผิดที่อันตรายที่สุด

แนะนำให้ปรึกษาอย่างเพียงพอก่อนตัดสินใจทำการรักษา นายแพทย์ วี ยองจิน

คำถามที่พบบ่อย

Q1. เรทินอลใช้ทุกวันได้หรือไม่?

ไม่จำเป็นต้องใช้ทุกวันเสมอไปค่ะ สิ่งสำคัญคือรอบการฟื้นฟูของผิวซึ่งต้องใช้เวลาอย่างน้อย 48-72 ชั่วโมงในการประมวลผลสัญญาณ การใช้ถี่เกินไปโดยที่ผิวยังฟื้นฟูไม่เสร็จอาจไม่ได้เพิ่มประสิทธิภาพเป็นสองเท่า แต่กลับทำให้เกราะป้องกันผิวเสียสมดุลได้

Q2. ควรเริ่มใช้เรทินอลกี่วันต่อครั้งสำหรับมือใหม่?

สำหรับผู้ที่เริ่มใช้ครั้งแรก แนะนำให้เริ่มที่ 3 วันต่อครั้งก่อนค่ะ หลังจากผ่านไปประมาณ 4 สัปดาห์แล้วดูการตอบสนองของผิว จึงค่อยปรับความถี่เพิ่มขึ้นเป็น 2 วันต่อครั้ง

Q3. ผิวแห้ง ลอก แดง คันหลังใช้เรทินอล คือผลข้างเคียงปกติหรือไม่?

อาการเหล่านี้มักไม่ใช่ผลข้างเคียงที่หลีกเลี่ยงไม่ได้ค่ะ แต่ส่วนใหญ่เกิดจากการปรับความถี่การใช้ที่ไม่เหมาะกับรอบการฟื้นฟูของผิวแต่ละคน หากมีอาการควรลดความถี่ลงและปรึกษาแพทย์ผิวหนัง

Q4. ต้องใช้เรทินอลต่อเนื่องนานแค่ไหนถึงจะเห็นผล?

หากใช้ทุกวัน ควรลองใช้อย่างต่อเนื่องอย่างน้อย 8 สัปดาห์ค่ะ ผลลัพธ์และระยะเวลาที่เหมาะสมอาจแตกต่างกันไปตามสภาพผิวของแต่ละบุคคล จึงควรสังเกตการตอบสนองของผิวตัวเองควบคู่ไปด้วย